Ethiopië

Door Zaventem gepasseerd in een blitz, tweede aan baggage drop off, via nieuw geopend station langs security, en via automatisch deurtje langs de paspoortcontrole. Mensen die via bemande paspoortstations moesten hadden wél prijs, honderden mensen schoven aan door de stiptheidsacties van de luchthavenpolitie.

De mensen van lokale travel agent, Agape, van Daniël Dieraert waren present op Bole International Airport, alles klopte perfect. Na kennismaking, briefing en koffie, even ingecheckt en korte siësta in hotel. Zo een ultra-korte nachtvlucht is echt uitputtend.

Maar dan fris en vrolijk klaar voor de stadstour onder leiding van chauffeur/gids  Bezabeh. Addis Abeba is een krioelende stad, niet zozeer vanwege de auto’s, dat valt  wel mee.

Maar wat een volk loopt hier over (letterlijk) over de straat. De stad zou zo’n zes miljoen inwoners hebben, en dat zie je hier. Even korte lunch bij Lucy’s. Inderdaad die van dat miljoenen jaren oude skelet. Het gelijknamig restaurantje lag vlak aan het Nationale Museum waar de resten van de oudste bekende mensachtige, de Australopithecus afarensis, opgeslagen liggen. Ttz (waarschijnlijk de replica) van 14% van haar skelet. Ik moet zeggen dat het me niet veel doet, hier naast het schamel stoffelijk overschot van een grootmoeder van een 3 miljoen jaar geleden te staan.

En als ik naar de gereconstrueerde maquette van haar skelet, en godbetert een gefingeerde reconstructie door een antropoloog/taxidermist kijk, voel ik helemaal geen verwantschap en begrijp ik dat dit wezen aan haar eind kwam door uit een boom te vallen. Maar ik heb haar toch mijn respect betoond.

Het hele museum loopt decennia achter qua concept, museumtechnieken, format en vormgeving. Nog erger als Tervuren 1.0. Maar toch boeit het mij, niet alleen de werktuigen en gebruiksvoorwerpen, of de kostuums en parafernalia van lang gestorven koningen en koningen, maar vooral hun collectie schilderijen. Niet dat daar meesterwerken tussen hingen, maar ze waren het meest effectief om mij een voorsmaakje van dit land te geven, het doek met koning Salomon en de Queen of Sheba waarmee het allemaal begon, de polychrome religieuze schilderij met Haile Selassie en zijn gemalin zo aandoenlijk op de voorgrond, leek wel iets van Van Eyck.

De overzichtelijke weergaven van de strijd van de Ethiopiërs tegen de Italianen in de battle bij Adwa, de gevulde prent van een banket van Menelik II (Bruegel’s Boerenbruiloft), een wandvullend kleurrijk werk dat een muur in het hoofdkwartier van de Afrikaanse Unie had gesierd, … Alle periodes van de geschiedenis hadden de kunstenaars geïnspireerd.

Nog meer erfgoed. We trekken naar de Entoto Hills, een historische plek waar keizer Menelik II zijn residentie bouwde, toen hij uit Ankober verhuisde en Addis Abebe stichtte. Vandaag oogt het nauwelijks onderhouden gebouwtje maar een bescheiden optrekje. Een heilige berg overigens, plaats ook voor enkele kerken en kloosters. Ook hier vandaag veel begankenis, want voor de Ethiopisch-Orthodoxen is de 55-daagse vasten aangebroken en moet er niet alleen gevast (geen vlees, eieren, alcohol – hoe gaan wij overleven?!), maar ook meer gebeden en kerkbezoek afgelegd worden.

Naast de uiterst kleurrijke Sinte Raguel kerk staat nog een museumpje. Een zeer ingetogen gids vertelt zijn verhaal bij de religieuze en imperiale artefacten, prachtige op geitenvlees geschreven bijbels, in Ge’ez script, kunstige orthodoxe handkruizen (de gids bekijkt ons argwanend, ooit heeft een Belgisch zakenman er zo eentje gepikt) negus-tronen, leunstokken waar priesters op hangen gedurende de urenlange orthodoxe rites, neksteunen, gebrodeerde gewaden, … alles ligt hier in apathische berusting stof te verzamelen.

Die museumbezoeken gaan ongetwijfeld helpen alles dat Ethiopië voor ons gaat ontsluiten beter te kaderen en te begrijpen, maar wat jammer dat dit niet een beetje eigentijdser kan voorgesteld worden.

Op de Entoto heuvels wordt een recreatieoord gebouwd, met een indrukwekkend rond platform van waaraf je de hele stad kan overschouwen, mét computergestuurde telescoop, MTB tracks en een jogging parcours tussen de eucalyptusbomen, voor de toekomstige Ethiopische langeafstandslopers.

Voor het helemaal donker is rijden we nog even langs de Mercato van Addis Abebe. Dit wordt het meest spectaculaire bezoek vandaag. Mercato is de grootste openluchtmarkt van Afrika, vele vierkante kilometers in oppervlakte. De markt stelt 13.000 mensen te werk en omvat zo’n 7000 handeltjes. De markt gaat honderden jaren terug, en de oorspronkelijke Arabische handelaren zijn nu allemaal vervangen door lokale mensen.

Zij het dat hun handelswaar over heel Ethiopië verspreid wordt. Of er een echt grondplan voor bestaat weet ik niet, maar er is een kwartier waar de smeden zitten, de kruidenhandelaars, de fruit-en groententelers, ijzerwaren, grote machines, pompen en generatoren, kledingzaken, …. het meest irreëel waren de zogenaamde recycling shops, bergen oude rommel, ogenschijnlijk volkomen waardeloze onderdeeltjes, … En een drukte, onbeschrijflijk! Handelswaar werd meestal op het hoofd aangedragen, dikke stapels matrassen, gigantische balen met kookpotten, dikke bundels jerry-cans, …. De zon begint onder te gaan, binnen een half uurtje is hier alles en iedereen weg, vertelt de gids, onvoorstelbaar. En morgen begint het weer opnieuw.

We rijden nog langs de ambassadestraat (Rusland, Kenia, USA, Finland, België, ..), het stadhuis, het Parlement, de residentie van de premier en de president, een park zus en een oorlogsmonument zo, maar dan ziet Besabeh dat zijn passagiers ingedommeld zijn. Einde rondrit.

Onaangename verrassing in een nochtans Italiaans restaurant: hamburgers zijn niet te krijgen en in de spaghetti carbonara zit geen vlees. Jaja de orthodoxe “Fasten” is begonnen.

Doodmoe vanavond. De blog kan er nog nét vanaf.