We keren terug naar het Afrikaanse continent. We bezochten Marokko en Egypte in het noorden, en reisden door Zuid-Afrika en de thuislanden, en door Namibië en Botswana maar echt in het donkere, zwart Afrika zijn we nog nooit geweest. Nu is Ethiopië misschien ook weer niet zwart Afrika, tenminste de Ethiopiërs zien zichzelf zeker niet zo. Zij voelen zich meer verwant met blanken en hun religies en beschaving dan met het zwart Afrika van slaven en negers. “Anders dan Afrika” luidt dan ook de titel van een boek van Karin Anema (1955), wetenschapsjournalist en schrijfster van reisverhalen en literaire non-fictie. Ethiopiërs zijn trots op hun onafhankelijkheid, en toen de rest van het continent verdeeld werd onder koloniale machten, bleef Ethiopië een onafhankelijk keizerrijk met een sterke identiteit.
Ethiopië is ook de bakermat van de mensheid. In de Afar-driehoek werden fossiele resten gevonden van de Australopithecus afarensis (3,9 tot 3 miljoen jaar geleden), een van de oudste bekende mensachtigen.
Zo zou Lucy, gevonden nabij Hadar, wel eens onze verre grootmoeder kunnen zijn, een half compleet skelet, 110 centimeter lang met een herseninhoud vergelijkbaar met die van een chimpansee. Zij zou om het leven gekomen zijn bij een val uit een boom, zo’n 3,2 miljoen jaar geleden.
En Ethiopië als reisbestemming dan? Hierover bestaan veel vooroordelen, een arm land, hongersnood, oorlog met Erithrea, “nothing ever grows, no rain or rivers flow” (uit de song “Do they know it’s Chrismas”). Maar een feit is dat de centrale hooglanden de grootste oppervlakte aan landbouwgrond in Oost-Afrika omvatten. Het regent er ook en veel, de helft van Ethiopië ontvangt evenveel regen als Londen en het zuid-westen van Ethiopië meer dan dubbel zoveel. 90% van alle water dat de Nijl naar de Middellandse Zee voert komt uit Ethiopië.
Een vruchtbaar, welbevloeid land met prachtige natuur en landschappen: de grassige moeren en de landbouwgronden rond Addis Abeba, de weelderige bossen in het westen en zuiden, de keten van vulkanen en lavavelden in het noordoosten, de zoutwoestijnen, de zandstenen kliffen en valleien van Tigray, de ravijnen van de Blauwe Nijl, de grote meren en acacia wouden van de Great Rift vallei.
In het Simien gebergte huizen naast de gekende zoogdieren o.m. de Waliasteenbok, de Gelada apen (de bloedend hart bavianen), de bergnyala, uniek voorkomend in Ethiopië. Ook een groot deel van 920 volgelspecies zijn endemisch.
Daarbij komt een rijkdom aan archeologische sites. De 3000-jaar oude stad Axum, die verbonden wordt aan de koningin van Sheba, was voor vele eeuwen het centrum van een oud rijk dat zich uitstrekte van de Nijl, tot Jemen over de Rode Zee. De ruïnes van mooie paleizen zijn bewaard gebleven met torenhoge steles (obelisken). Lalibela, een middeleeuwse hoofdstad, is een labyrint van ondergrondse christelijk-orthodoxe kerken, uitgehouwen uit de rotsbodem, door velen beschouwd als het achtste wereldwonder.
De ommuurde stad Harar is dan weer één van de heiligste plaatsen voor de moslims. De kastelen van Gondar werden gebouwd door koning Fasil in de 17de eeuw. Lake Tana is bekend voor de eiland kloosters, waarvan sommige 1000 jaar oud zijn en nog steeds in gebruik.
Zuid Omo is dan weer het gebied van de etnische stammen. De Hamer in de afgelegen vallei van de Omo-rivier, animistische veehoeders, hun vrouwen behandelen hun dreadlocks met boter gemengd in rode aarde. De mooie Erbore-meisjes tooien zich met kleurrijke kettingen en oorbellen. De Karo in Kolcho schilderen hun lichaam en steken een scherp voorwerp door hun lip als decoratie. De Mursi vrouwen zijn dan weer gekend om hun lipschotels. De Borana Oromo wonen in een droog deel in het zuiden van het land, ze moeten water halen uit 30 meter diepe bronnen, de singing wells.
De Konso zijn geen herders, maar landbouwers, zij bouwen terrassen om hun gronden te irrigeren. Hun cultuurlandschappen zijn sinds 2011 werelderfgoed. Er wonen in het totaal meer dan 80 verschillende etnische volkeren in Ethiopië. We vernemen wel dat die mensen opdringerig zijn naar toeristen toe, ze vragen betaling voor een foto, en je kan aannemen dat ze zich speciaal kleden, schilderen en tooien wanneer de busjes op komst zijn. We zullen wel zien hoe we daar mee moeten omgaan.
Wij willen op deze reis zoveel mogelijk aspecten van dit land zien, wandelen in die unieke landschappen, de sites bezoeken en genieten van de kunst, mensen ontmoeten, hun voedsel en drank proeven, hun muziek horen, de verhalen beluisteren.
We beginnen met een verkenning van Addis Abeba, de hoofdstad, trekken dan naar Simien Nationaal Park en het dak van de reis. Vervolgens brengt een chauffeur ons naar Gondar, Axum, Lalibela en Mekele. Dan trekken we naar het animistische zuiden, met een terreinwagen bezoeken we de Omo vallei, de Great Rift vallei, Jinka, Turmi en de verschillende stammendorpen. Tenslotte blazen we wat uit aan het Chamo meer, maken een wandeling in Nechisar N.P. (zebra’s, hartebeesten, koedoes, grantgazelles, …) en relaxen in een resort in Awassa.